Citric Acid là axit hữu cơ yếu ba chức năng (triprotic), có khả năng tạo hệ đệm mạnh nhờ ba giá trị pKa:
•  pKa₁ ≈ 3.13
•  pKa₂ ≈ 4.76
•  pKa₃ ≈ 6.40
Khi kết hợp Citric Acid (H₃Cit) với Sodium Citrate (Na₃Cit), chúng tạo thành một hệ đệm linh hoạt, có thể duy trì pH ổn định trong khoảng 3.0 – 7.0, đặc biệt hiệu quả ở vùng pH 4.5 – 6.5 – khoảng pH lý tưởng cho hầu hết sản phẩm chăm sóc cá nhân.
Nguyên lý hoạt động của hệ đệm
Hệ đệm hoạt động dựa trên cân bằng hóa học động:

1.  Khi thêm axit (H⁺ tăng):
Các ion Cit³⁻ hoặc HCit²⁻ sẽ nhận proton:

→ pH

→ pH giảm rất ít.

2.  Khi thêm kiềm (OH⁻ tăng):
Các dạng axit (H₃Cit hoặc H₂Cit⁻) sẽ nhường proton:

→ pH tăng rất ít.
Nhờ cơ chế này, hệ đệm Citric Acid giúp pH của công thức không bị dao động mạnh do biến động nhiệt độ, ô nhiễm vi sinh hoặc thêm nguyên liệu khác trong quá trình sản xuất và bảo quản.
Công thức chuẩn bị hệ đệm Citric Acid
•  Hệ pH 5.5 – 6.0 (phổ biến cho sữa tắm, dầu gội):
Dùng tỷ lệ Citric Acid : Sodium Citrate khoảng 1 : 2 đến 1 : 3 (tùy pH mong muốn).
•  Cách pha: Hòa tan Citric Acid và Sodium Citrate vào nước, đo pH và chỉnh dần. Tổng lượng thường chỉ chiếm 0.2 – 0.8% trong công thức cuối.
Lợi ích khi dùng với SLES:
•  Giữ pH ổn định → SLES phát huy tối đa khả năng tạo bọt và làm sạch.
•  Tăng hiệu quả của chất bảo quản (Phenoxyethanol, Potassium Sorbate…).
•  Giảm kích ứng da, duy trì độ nhớt và độ trong của sản phẩm.
•  Hỗ trợ chức năng chelat nhẹ, giúp công thức bền hơn trong nước cứng.
Lưu ý quan trọng:
•  Hệ đệm Citric Acid hoạt động tốt nhất ở pH gần pKa₂ và pKa₃.
•  Nên kiểm tra pH sau khi pha xong và sau 24–48 giờ (để công thức ổn định).
•  Kết hợp với NaCl và Glycerin sẽ tạo công thức SLES mịn, ổn định và dịu da.

Lưu ý: Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Công thức được đưa ra dựa trên kinh nghiệm chung và tài liệu kỹ thuật. THP không chịu trách nhiệm cho kết quả sản xuất thực tế. Nhà sản xuất phải tự thử nghiệm đầy đủ và tuân thủ quy định pháp luật hiện hành.